Omgaan met onzekerheid

Waarom het slim is je vooral te richten op waar je wel invloed op hebt

tegeltjeswijsheid

Door corona zijn veel dingen minder zeker. Kleine zaken, zoals de vraag of je met je familie de feestdagen kan vieren. En grotere zaken. Misschien staat je baan, je gezondheid of je bedrijf wel op het spel. En ook als het goed met je gaat, kan je je zorgen maken. Bijvoorbeeld over een recessie die er misschien aankomt. Wat zal dat voor jou betekenen?

Onzeker blijft de situatie sowieso, voor iedereen. Daarom is het belangrijk dat je ermee om kan gaan. Iris Voorbergen, coach bij Stigas, legt uit waarom dit zo belangrijk is en wat je bij onzekerheid kan doen. Met aan het eind een aantal verrassende adviezen.

Tip: bespreek dit eens met je medewerkers tijdens een werkoverleg. Of tijdens een één op één-gesprek.

Wat onzekerheid met je doet

Onzekerheid leidt tot piekeren en malen. En dat gaat ten koste van je rust en ontspanning. Je energie gaat naar de verkeerde dingen. Het put je uit. Dat zorgt ervoor dat je minder goed kunt relativeren en negatiever gaat denken. Voor je het weet ben je in een negatieve spiraal beland. Onzekerheid die lang duurt, kan leiden tot depressiviteit en een gebrek aan zelfvertrouwen. En tot angst, die meestal verlammend werkt, zodat je minder goed bent voorbereid op veranderingen. Volg je het nog? Genoeg argumenten om onze onzekerheden eens nader te onderzoeken.

Onze onzekerheid eens goed bekeken

Dat kan aan de hand van een model.

  1. De cirkel van betrokkenheid - De zaken waar we ons onzeker over voelen of druk over maken, zijn zaken waarbij we ons betrokken voelen. Anders zouden ze je ongetwijfeld niet zo boeien; ze zouden dan volledig langs je heen gaan.
  2. De buitenste ring - Zaken waar we geen of maar heel weinig invloed op hebben, bevinden zich in de buitenste ring van het model. Je kunt ze verdelen in twee soorten:
    • Zaken die zo ver van ons af staan, dat het beter is te ze accepteren. Zorgen over de economie bijvoorbeeld door corona. Of zorgen over de overvolle ziekenhuizen. Houd eens een lijstje bij van zaken waar je geen invloed op hebt en waar je je toch zorgen over maakt. Ik kan me voorstellen dat de wereldeconomie, Brexit en terrorisme daarop staan. Of zaken uit je verleden. Of problemen van andere mensen.
    • Zaken waar we wel wat, maar toch maar beperkte invloed op hebben. Ga je je als vrijwilliger aanbieden bij een corona-teststraat? Of vind je je invloed groot genoeg als je je aan de regels van het RIVM houdt? Vlieg je nooit meer vanwege het milieu? Of vind je met de fiets naar je werk gaan ook oké? In dit soort gevallen helpt het jezelf af te vragen waar bij jou de grens ligt. Waarover wil je je druk maken en waarover niet?
  3. De binnenste cirkel - De meeste invloed hebben we binnen onze eigen leef- en denkkring. Daar maken we onze eigen keuzes en die hebben direct effect. Daarbij voelen we ons meestal het minst onzeker. We hebben de regie. We voelen ons energiek en nuttig omdat we iets doen wat bij ons past en binnen onze mogelijkheden ligt. Denk bijvoorbeeld aan:
    • Je eigen gedachten - Wat als ik nu eens het meest positieve geloof over mijzelf en de wereld? Vaak denken we dat gebeurtenissen onze gedachten vormen, maar het werkt ook andersom. Wat dacht je bijvoorbeeld van: corona verziekt de wereld tegenover corona maakt dat we het samen doen? Allebei is niet waar. Of wel waar. Maar wat wil jij geloven over dingen? In het algemeen? Hou eens bij wat voor effect een tegengesteld denken in een week op je geluksgevoel heeft. Op een schaal van 1 tot 10.
    • Structuur in een dag geeft houvast en daarmee zekerheid. - Welke structuur werkt voor jou? Maak je ook tijd voor wat beweging? Dat zorgt voor een ontspannen gevoel!
    • Dingen in een groter geheel zien - Zou je je hier over vijf jaar ook nog druk over maken? Of: als je uitzoomt en jezelf vanaf de maan als een stipje op aarde bekijkt, is het dan nog zo belangrijk?
    • Zoek ontspanning als je je druk maakt - Weet wat voor jou werkt en pas dit toe! Natuur, lezen, puzzelen, vrienden. Bouw de momenten die voor jou werken in. En pas ze toe als je gaat piekeren.
    • Stel jezelf eens gerust zoals je dat met een kind zou doen - Wat kun je in deze situatie tegen jezelf zeggen?
    • Breng je kwaliteiten in kaart - Dat maakt je zekerder over jezelf en je positie, ook als je niet van baan wil veranderen.