Toelichting op de maatregelen

1. Bepalen bij welke risico’s PBM’s nodig zijn

• Voer een Risico-Inventarisatie en -Evaluatie (RIE) uit en breng alle risico’s op de werkvloer in kaart (zoals gevaarlijke stoffen, geluid en valgevaar). 
• Bepaal bij welke werkzaamheden PBM’s noodzakelijk zijn: begin bij het wegnemen van de bron. Als dat niet kan: neem collectieve maatregelen. Als dat niet kan: neem individuele maatregelen. En als dat het risico niet voldoende wegneemt: verstrek  dan PBM’s.
• Soms is het nodig om meerdere maatregelen te nemen om het risico goed te beheersen (bijvoorbeeld door bij het lassen zowel bronafzuiging (een collectieve maatregel) als adembescherming (een PBM) toe te passen). In een verdiepende RIE onderbouw je de keuze voor het gebruik van een PBM.

2. Kiezen voor de meest geschikte PBM’s

• Bespreek met medewerkers welke wensen er zijn in de specifieke werksituatie.
• De werkgever stelt PBM’s gratis ter beschikking. Dat geldt ook voor tijdelijke of parttime krachten, zoals zaterdagwerkers, uitzendkrachten of stagiairs. Maak bij inhuur van krachten van een ander bedrijf (bijvoorbeeld uitzendbureau, maar ook ZZP’er of bezoekers van het bedrijf) afspraken over wie de PBM’s verstrekt.
• Als PBM’s afhankelijk zijn van persoonlijke eigenschappen van de drager, kan het goed zijn om medewerkers een budget toe te kennen waarmee ze zelf PBM’s kunnen kopen. Het bedrijf moet de eisen aan de PBM’s in dit geval goed meegeven aan de medewerker. Deze werkwijze wordt bijvoorbeeld vaak met veiligheidsschoenen gehanteerd.
• Laat medewerkers tekenen voor ontvangst van hun PBM’s. Neem daarbij ook op dat zij verklaren de PBM’s te gebruiken en dat ze weten hoe ze dat moeten doen.
• Zorg voor een overzicht van de beschikbare PBM’s per medewerker en algemeen beschikbaar; dat is handig bij controle, onderhoud en vervanging.
• PBM’s moeten voorzien zijn van een CE-markering en voldoen aan de betreffende NEN-normen (zie onderstaande links).
• Voor een groot aantal werkzaamheden hebben we een overzicht van verplichte/aanbevolen PBM’s gemaakt:
  • Adembescherming
  • Gehoorbescherming
  • Gelaatsbescherming
  • Hand- en armbescherming
  • Hoofdbescherming
  • Kniebescherming
  • Oogbescherming
  • Reddingsvest
  • Signaalkleding
  • Spuitoverall
  • Valbeveiliging
  • Veiligheidsschoeisel
  • Waadpak
  • Werkkleding
  • Zaagkleding

3. Afspraken over dragen, reinigen, onderhouden en vervangen van PBM’s

• Leg afspraken rondom het verstrekken, gebruik, onderhoud, keuring en vervanging van PBM’s vast, bijvoorbeeld in het bedrijfsreglement of -handboek. In de bovenstaande links naar de informatie over PBM’s zijn handvatten opgenomen over dragen, reinigen, onderhouden en gebruiken van die PBM’s.
• Zorg dat medewerkers weten bij wie ze mankementen aan PBM’s moeten melden en waar ze nieuwe PBM’s kunnen aanvragen.
• Zorg voor tijdige, preventieve vervanging van PBM’s, dus voordat ze kapot gaan en geen bescherming meer bieden.
• Vervang PBM's direct na een incident, ook al is de schade niet meteen zichtbaar; bijvoorbeeld na het vallen van de helm of beschadiging van een zaagbroek.

4. Voorlichting geven over PBM’s

• Geef medewerkers voorlichting en instructie over het gebruik van PBM’s. Schenk in ieder geval aandacht aan de volgende punten:
  • De afspraken binnen het bedrijf rondom het gebruik van PBM’s.
  • Wanneer welke PBM’s verplicht zijn.
  • Hoe je PBM’s correct draagt en afstelt.
  • De risico’s waartegen de PBM’s moeten beschermen.
  • Het onderhoud van PBM’s:
    • Dagelijkse controle vóór gebruik.
    • Schoonmaak volgens de instructies van de fabrikant.
    • Opslag na gebruik.
    • Periodiek onderhoud.
    • Keuring.
      Bovenstaande punten gelden niet voor wegwerp PBM’s.
  • Vervanging van een PBM:
    • Standaard na X keer gebruik of na een bepaalde tijd (volgens voorschrift van de fabrikant).
    • Bij mankementen.
    • Mogelijk na incidenten.
    • Als er klachten ontstaan bij het gebruik van PBM’s.
• Het is belangrijk om de instructie te geven:
  • Bij het uitdelen van de PBM’s aan een werknemer.
  • Periodiek in een toolboxmeeting.
  • Bij aanschaf van nieuwe (varianten) PBM’s.
• Zorg voor instructie aan de medewerkers in een voor hen begrijpelijke taal.

5. Toezicht houden

• Zie toe op het (juiste) gebruik van PBM’s en het onderhoud, reiniging en vervanging volgens de gemaakte afspraken.
• Geef leidinggevenden en medewerkers instructie hoe ze andere medewerkers aan moeten spreken als die de PBM’s niet (goed) dragen. Gebruik hierbij de toolboxvideo.
• Laat leidinggevenden het goede voorbeeld geven; geen slechtere reclame dan leidinggevenden die hun eigen regels niet volgen.
• Pas zo nodig het sanctiebeleid toe als PBM’s niet worden gedragen (zie Afspraken vastleggen).

6. Afspraken vastleggen voor als PBM’s niet (goed) gebruikt worden

• Leg een sanctiebeleid vast in bijvoorbeeld het bedrijfsreglement of -handboek. Bijvoorbeeld:
• Eerst een mondelinge waarschuwing.
• Daarna een schriftelijke waarschuwing.
• Daarna een boete of schorsing zonder loondoorbetaling van maximaal een week.
• Daarna eventueel ontslag.

 Meer informatie