Sociale veiligheid

Sociale veiligheid betekent simpelweg dat je met een gerust hart naar je werk gaat en dat iedereen op het bedrijf normaal en met respect met elkaar omgaat.

Er zijn drie basisregels:

1. Geen flauwekul of gepest: Geen grove grappen waar een ander last van heeft, geen intimidatie, discriminatie of ongewenst gedrag. Wat voor de één een 'geintje' is, kan voor de ander heel vervelend zijn.
2. Je kunt jezelf zijn: Of je nu de vaste medewerker, een internationale medewerker of een jonge stagiair bent: iedereen hoort erbij en wordt gelijk behandeld.
3. Je mond durven opendoen: Als er iets dwarszit, als er een fout wordt gemaakt, of als iemand over je grens gaat, moet je dat gewoon kunnen zeggen zonder dat je bang hoeft te zijn voor ruzie of dat je je baan verliest.
    

Kortom: net zoals je op de trekker of in de kas zorgt voor een fysiek veilige werkplek, is sociale veiligheid de zorg voor een mentaal veilige werkplek. Samen de schouders eronder, maar wél met respect voor elkaar.

Hoe zit het met psychosociale belasting (PSA) en werkdruk?

PSA (Psychosociale Arbeidsbelasting) en werkdruk kun je zien als de optelsom van spanningen op de werkvloer. Sociale onveiligheid en een te hoge werkdruk zijn de grootste veroorzakers van die spanning.

De relatie tussen sociale veiligheid, PSA en werkdruk ziet er als volgt uit:

PSA: De emmer die overloopt
PSA is de officiële term voor 'stress door je werk'. Je kunt het vergelijken met een emmer. Die emmer loopt vol door twee grote kranen: werkdruk (hoeveelheid werk) en sociale onveiligheid (hoe we met elkaar omgaan). Als die emmer overloopt, raakt iemand overspannen of meldt zich ziek.

1. De link met Werkdruk (teveel hooi op de vork)

In de agrarische en groene sector is het werk vaak hollen of stilstaan. Het weer, de oogst die eraf moet, of een strakke planning in de groenvoorziening zorgen voor pieken.

Gezonde werkdruk: Hard werken is prima, zolang er daarna tijd is om bij te tanken en er overmorgen niet nóg een onmogelijke klus ligt.

Wanneer het misgaat: Als de druk constant te hoog is, reageren mensen korter op elkaar. De sfeer wordt grimmiger, er worden sneller fouten gemaakt en de irritaties lopen op.

2. De link met Sociale Veiligheid (de sfeer op de werkvloer)

Sociale veiligheid is de buffer die helpt om die werkdruk op te vangen. Als het wél sociaal veilig is: Als de planning onhaalbaar is, durft de medewerker dat meteen te zeggen. Er wordt geluisterd, er wordt samen naar een oplossing gezocht, en een foutje mag worden gemaakt. Dat haalt de druk van de ketel.

Als het sociaal onveilig is: Als er een cultuur is van 'niet zeuren, maar doorwerken', durft niemand aan de rem te trekken. Als er dan ook nog wordt gescholden of achter de rug om wordt gepraat bij fouten, klapt de boel er sneller uit.

Kortom:
Werkdruk gaat over wat je moet doen (te veel werk, te weinig tijd).
Sociale veiligheid gaat over hoe je het samen oplost (respect, openheid en steun).

Als beide niet op orde zijn, krijg je PSA (stress, buikpijn en uitval). Door te zorgen voor een veilige sfeer waarin alles bespreekbaar is, houd je het werk lichter — ook als het druk is.

Vertrouwenspersoon

Medewerkers kunnen bij de vertrouwenspersoon terecht voor meldingen over ongewenst gedrag of integriteitskwesties. Naar de Vertrouwenspersoon van Stigas.